Steun ons en help Nederland vooruit

donderdag 23 april 2020

Omgekeerd inzamelen houdt de kosten voor de inwoner juist laag

Omgekeerd inzamelen houdt de kosten juist laag; stijging zit ‘m in andere zaken.

Gisteravond is in de gemeenteraad een besluit genomen over de in te dienen zienswijze op de conceptbegroting van de AVU (Afval Verwijdering Utrecht). Daarover is nogal wat ophef ontstaan op Facebook en in de krant, maar niet alle reacties kloppen. Zo leidt dit besluit niet tot hogere kosten voor de inwoners van Amersfoort, maar het feit dat we met z’n allen te veel afval produceren. En dat afvalverwerking meer is gaan kosten. We weten dat het omgekeerd inzamelen, in een stad als Amersfoort, zal helpen bij de ambitie om minder afval te produceren en daarmee de afvalstoffenheffing zo laag mogelijk te houden. Waar gaat de discussie nu dan over?

Allereerst is het goed om te weten dat de werkelijke kosten voor het afval moeten worden gedekt door de afvalstoffenheffing. De gemeente mag daarop geen winst maken (gelukkig maar), maar mag er ook niet vanuit een andere portefeuille geld bijleggen. Dat maakt dat de gemeente de stijging van de kosten dus moet doorbelasten.

Samen met alle Utrechtse gemeenten zit Amersfoort in de AVU; een gemeenschappelijke regeling die de taken en bevoegdheden op het gebied van afvalverwijdering van de aangesloten gemeenten uitvoert. Jaarlijks legt de AVU haar conceptbegroting aan de raden van de aangesloten gemeenten ter goedkeuring voor. Gisteren stond de conceptbegroting op de agenda van de gemeenteraad.

Een nieuwe aanbesteding en conceptbegroting moest wel

Met de nieuwe aanbesteding gaat de heffing vanaf komend jaar omhoog. Dat komt doordat de verwerkingsinstallaties meer restafval te verwerken hebben én omdat er weinig concurrentie op de markt voor de verwerking van GFT is. De opbrengst van de herbruikbare materialen papier en PMD (plastic, metalen verpakkingen zoals blik en drinkpakken) is de laatste jaren ook nog eens gedaald. Deze twee ontwikkelingen bij elkaar opgeteld, zorgen ervoor dat de afvalstoffenheffing stijgt.

In Amersfoort wordt het afval van huishoudens opgehaald door ROVA. ROVA brengt ons afval naar het overslagstation en vanaf daar wordt het getransporteerd en verwerkt, afhankelijk van het soort afval. Restafval wordt verbrand, gft wordt verder verwerkt. Voor deze twee afvalstromen liep het contract af en daar moest dus een nieuwe aanbesteding voor worden gedaan. Die procedure loopt al langer en al meer dan een jaar was duidelijk dat de markt een stuk ongunstiger is dan 10 jaar geleden (toen de oude aanbesteding werd gedaan). Dat komt doordat er veel aanbod van afval is en weinig capaciteit om dit te verwerken (bij restafval gaat het om verbranden). De kosten voor transport en de verwerking van ons restafval en gft zijn gestegen. Dat maakt dat onze afvalstoffenheffing zal stijgen.

Geld dat met de afvalstoffenheffing wordt geïnd, wordt niet gebruikt voor andere kosten die de gemeente maakt. De heffing is volledig kostendekkend en hogere kosten worden dus doorberekend. Maar eventueel lagere kosten in de toekomst worden ook doorberekend, dus de heffing kan op den duur weer omlaag gaan.

Wat heeft dit met omgekeerd inzamelen te maken?

Eigenlijk niets. Omgekeerd inzamelen leidt in de meeste gevallen tot minder restafval, omdat het plastic beter gescheiden wordt. Onze ambitie is om zo veel mogelijk van ons afval te scheiden (voor hergebruik) en om zo min mogelijk restafval over te houden. Zo min mogelijk restafval zorgt ervoor dat de kosten voor afvalverwijdering zo laag mogelijk blijven, waardoor de afvalstoffenheffing zo min mogelijk hoeft te stijgen. Goed scheiden is dus duurzaam én goed voor je portemonnee.

In Amersfoort zijn we sinds enige tijd omgekeerd ons afval aan het inzamelen. Dit is nog niet in de hele stad gerealiseerd, maar wijk voor wijk gaat iedereen in Amersfoort over op omgekeerd inzamelen. Het was altijd zo dat het restafval werd opgehaald en plastic (pmd) en papier zelf weggebracht moesten worden. Door het om te draaien worden papier en pmd (en ook gft) opgehaald en moet het restafval worden weggebracht naar de ondergrondse container. Door het omgekeerd inzamelen betekent dit dat het meeste afval wordt opgehaald en slechts een klein deel zelf moet worden weggebracht. Het stimuleert ook mensen om hun afval beter te scheiden.

En Amsterdam dan?

In Amsterdam hebben ze onlangs aangegeven dat ze van bronscheiding (zoals het omgekeerd inzamelen) willen naar nascheiding. Ook Utrecht denkt hierover na. Toch is dit niet te vergelijken met Amersfoort. Onze stad is namelijk veel kleiner dan Utrecht en Amsterdam. Ook verschilt het ophaalsysteem bij deze steden enorm.

Kortom; de stijging van de afvalstoffenheffing heeft niets te maken met het invoeren van het omgekeerd inzamelen. In de toekomst zullen we hier de vruchten van plukken, omdat de ambitie is als stad minder restafval over te houden.

 

Marjolein Perdok is onze woordvoerder op deze portefeuille. Zij is uiteraard bereikbaar voor eventuele vragen.